Devasa büyüklükteki bu mekanik araçlar, kocaman kütlesini nasıl oluyor da bir anda durdurabilmeyi başarıyor dersiniz?
Hayır, tek karşılığı ise elbette fren sistemi değil!
Aslında uçaklar da inişten sonra süratli bir formda durabilmek için otomobiller üzere özel sisteme muhtaçlık duyarlar.
Bir uçak havada ilerleyebilmek için motorlarından gelen kuvveti kullanıyor. İniş yaparken bu kuvveti yavaşlatmak için “motorları aksine çeviren” bir sistem devreye giriyor. Bu sistem, bir arabayı geri vitese almak üzere düşünebiliriz lakin uçağın motorları geri gitmez; yalnızca kuvveti geriye yanlışsız yönlendirir. Böylece uçak, yavaşlamaya başlar.
Uçaklarda, iniş esnasında tekerleklerini frenlemek için güçlü bir fren sistemi kullanılıyor. Bu frenler, otomobillerin kullandığı frenlerden çok daha kuvvetli zira uçak çok ağırdır. İniş esnasında bu fren çalıştırılarak uçak yavaşlatılıyor.
Uçaklar havadayken kanatları, kaldırma kuvveti sayesinde havada kalıyor.
Fakat yere inince uçak, kadar süratli giderse gitsin, yerde sağlam bir halde durabilmesi için havalanmaya çalışmaması gerekiyor. İşte bu yüzden kanatların üzerinde bulunan özel modüller açılarak hava akışını bozuyor. Bu da uçağın yere daha sağlam oturmasını sağlıyor.
Tabii bunların yanında uçakların iniş yaptıkları pistler, kolay durabilmeleri için özel bir yapıya sahiptir. Pist yüzeyi sürtünmeyi artırarak tekerlek frenlerini tesirli bir biçimde çalıştırıyor.
İniş sırasında ise bu sıraladığımız sistemlerin her biri birebir anda devreye giriyor. Evvel motorlar karşıt kuvvet üretiyor, daha sonra kanat frenleri açılıyor ve sonra tekerlekler yere sağlam bir halde değince frenler devreye giriyor. Tüm bunların yaşanması ise hepimize saniyelikmiş üzere geliyor.
İlginizi çekebilir:
